Trybunał Konstytucyjny uznał, że transkrypcja zagranicznych aktów małżeństw zawartych przez osoby tej samej płci jest niezgodna z Konstytucją RP. Jak przekazał prezes TK Bogdan Święczkowski, rozstrzygnięcie zostało podjęte jednogłośnie.
Według pierwszych informacji przekazanych przez Polsat News Trybunał Konstytucyjny zakwestionował możliwość przenoszenia do polskiego rejestru stanu cywilnego zagranicznych aktów małżeństw jednopłciowych. Decyzję miał ogłosić prezes TK Bogdan Święczkowski, informując jednocześnie, że skład orzekający był jednomyślny.
Sprawę skierowała do TK grupa posłów
Postępowanie zostało zainicjowane przez grupę posłów. Wniosek dotyczył przepisów Prawa o aktach stanu cywilnego w zakresie, w jakim miałyby one przyznawać kierownikowi urzędu stanu cywilnego kompetencję do transkrypcji zawartego za granicą związku osób tej samej płci.
Wnioskodawcy wskazywali między innymi na art. 18 Konstytucji RP, który obejmuje ochroną małżeństwo rozumiane jako związek kobiety i mężczyzny. Podnosili również zarzuty dotyczące zasady legalizmu oraz podziału kompetencji pomiędzy organami państwa. Sprawa została zarejestrowana w Trybunale pod sygnaturą K 10/26.
Rząd przygotował nowe wzory dokumentów
Spór dotyczy rozwiązań przyjętych przez Ministerstwo Cyfryzacji. W maju 2026 roku minister cyfryzacji podpisał rozporządzenie zmieniające wzory dokumentów wydawanych w zakresie rejestracji stanu cywilnego.
Nowe formularze miały umożliwić urzędom stanu cywilnego wpisywanie danych małżonków bez automatycznego przypisywania jednej osobie roli kobiety, a drugiej mężczyzny. Rozporządzenie przewidywało także umieszczanie informacji, że akt został sporządzony dla małżeństwa zawartego poza granicami Polski.
Ministerstwo Cyfryzacji argumentowało, że zmiana pozwoli na wykonywanie wyroków sądów i zapewni równe traktowanie polskich obywateli, którzy legalnie zawarli małżeństwo za granicą. Nowe przepisy miały wejść w życie po trzymiesięcznym okresie vacatio legis, czyli 23 sierpnia 2026 roku.
Wcześniej zapadły wyroki TSUE i NSA
Rozporządzenie było następstwem wcześniejszych orzeczeń sądowych. W listopadzie 2025 roku Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej uznał, że państwo członkowskie nie może odmówić uznania małżeństwa dwóch obywateli Unii zawartego legalnie w innym kraju UE wyłącznie dlatego, że prawo krajowe nie przewiduje małżeństw jednopłciowych. Sprawa dotyczyła polskich obywateli, którzy zawarli małżeństwo w Niemczech.
W marcu 2026 roku Naczelny Sąd Administracyjny uznał następnie, że transkrypcja takiego aktu nie zagraża podstawowym zasadom polskiego porządku prawnego. NSA zobowiązał urząd stanu cywilnego do dokonania wpisu, wskazując, że samo przeniesienie zagranicznego dokumentu do polskiego rejestru nie oznacza wprowadzenia możliwości zawierania małżeństw jednopłciowych na terytorium Polski.
Co oznacza decyzja Trybunału?
Orzeczenie TK otwiera kolejny etap sporu dotyczącego wzajemnych relacji pomiędzy Konstytucją RP, prawem krajowym oraz zobowiązaniami wynikającymi z prawa Unii Europejskiej.
Decyzja może mieć znaczenie dla urzędów stanu cywilnego w całym kraju, również w województwie świętokrzyskim. To właśnie kierownicy USC mieli przyjmować wnioski i dokonywać transkrypcji zagranicznych aktów według nowych wzorów dokumentów.
Na moment przygotowania materiału oficjalna karta sprawy na stronie Trybunału Konstytucyjnego nie zawierała jeszcze pełnej sentencji wyroku, pisemnego uzasadnienia ani komunikatu po rozprawie. Dopiero ich publikacja pozwoli szczegółowo ocenić, jak orzeczenie wpłynie na zaplanowane wejście w życie nowych formularzy i rozpatrywanie wniosków składanych przez pary jednopłciowe.
